Hoera, een meisje!

Aan het eind van zijn leven vertelt mijn vader het nog een keer: hij is blij met zijn dochters. Hij kwam wat moeilijk uit zijn woorden, maar ik begreep het direct. Ik had het namelijk al ontelbare malen gehoord en mijn hele leven gevoeld. Mijn vader kreeg drie dochters. Er werd hem dan ook vaak gevraagd of hij niet liever ook een zoon had gehad. Nee, dat was niet het geval. NOOIT, verzekerde hij me voor de laatste maal. Wij hebben ons kunnen ontwikkelen zoals we wilden - in vrijheid, aangemoedigd door onze ouders, in een land waar vrouwen en mannen gelijkwaardig zijn.

2 x zoveel rechten

Hoe anders is dat in andere delen van de wereld. Deze week kijk ik naar Onze man bij de Taliban op NPO start. In Afghanistan worden vrouwen onder het Talibanbewind als het ware uitgeveegd. Teruggedrongen binnen de vier muren van het huis, geweerd van opleidingen. Ze mogen niet zonder begeleiding van een man over straat en hebben helemaal geen stem. Letterlijk en figuurlijk onzichtbaar in de samenleving. "Mannen hebben twee keer zoveel rechten als een vrouw in de sharia", vertelt een Taliban, een kenner van de sharia. Waarom? "Zo is het nou eenmaal". Dat je dan beter als jongen kunt worden geboren, geeft hij grif toe. Maar het is zoals het is. Geen discussie en voor vrouwen geen licht aan het einde van de tunnel. "Als dit een aantal jaren duurt, zullen jonge mannen niet anders weten dan dat het zo hoort", aldus een activiste. "Die hebben dan geen ander voorbeeld meer." Het is een schrikbeeld. "Afghanistan is de hel op aarde voor vrouwen" zegt een voormalige mannelijke rechter die de toekomst van zijn dochtertje somber inziet. Voormalig, want er is geen grondwet meer in Afghanistan. De sharia regeert. 

Een jonge geschiedenis

Het is een indrukwekkend portret met veel oog en oor voor de verschillende kanten van een verhaal. Thomas Erdbrink stelt eerlijke open vragen die mij aan het denken zetten. Er is veel waar ik me over verwonder. De inperking van vrijheid van vrouwen raakt me. Je ziet het op veel plekken in de wereld: ook in het westen. Er wordt gemorreld aan het (zelfbeschikkings)recht van vrouwen. Sommige van die rechten zijn ook hier nog helemaal niet zo oud. Baas in eigen buik dateert pas uit de jaren 60. Dat was een tijd dat trouwen voor vrouwen nog gelijk stond aan je ontslag krijgen. Ook stond nog in de trouwgelofte dat de vrouw aan de man onderdanig moest zijn. En in ons land hebben vrouwen nog maar ruim honderd jaar stemrecht. Het is goed om je te realiseren dat iets wat we nu heel gewoon vinden ook hier nog een jonge geschiedenis heeft.

Waarom toch dat wegpoetsen van vrouwen uit de samenleving, vraagt Thomas Erdbrink zich af. "Ze weten dat we sterk zijn", zegt een van de jonge vrouwen uit een groep die met gevaar voor eigen leven naar een illegale school gaat. "Daarom zijn ze bang voor ons." 

Mijn vader was niet bang voor een sterke vrouw. Hij is er met eentje getrouwd en mijn moeder en hij hebben er alles aan gedaan om van hun dochters ook sterke zelfredzame vrouwen te maken. Ik prijs me gelukkig dat mijn wieg in dit land en dit ouderlijk huis stond. 

De illustraties op mijn blog zijn afkomstig van Boomerang Cards. Hier vind je deze.

58 jaar te laat

"In dit soort situaties neemt de familie het niet zo nauw met de regels". De uitvaartverzorger doelt op de coronaregels. Hij heeft gelijk. Bij het afscheid van het leven is nabijheid het allerbelangrijkst. Mijn zusje en ik krijgen dan ook corona. De uitvaartverzorger liep het zo al drie keer op. Bij mij zijn de klachten zeer mild. Een beetje verkouden. Na een dag of twee verdwijnen ook de verkoudheidsklachten. Zo gaat dat, denk ik dan nog. Ik ben gevaccineerd, geboosterd en al eens besmet. 

We zijn tot op het laatst dichtbij mijn lieve vader. We doen er alles aan om hem een mooi afscheid te geven. We kijken er moe maar voldaan op terug. De corona ben ik dan al bijna vergeten.

 

Emotionele achtbaan

Twee weken na de postieve test zit ik bij de huisarts. Mijn aanvankelijke vermoeidheid schrijf ik toe aan de emotionele achtbaan die de afgelopen periode was. Als ik benauwd word, vermoed ik dat er toch meer aan de hand is. "Het is berucht bij corona. Ook bij zeer milde klachten kan dit erachter vandaan komen", zegt hij. Ik heb een virale longontsteking.

Dat wil ik ook

Ooit was het een vurige wens van me om een longontsteking te hebben. Mijn moeder vertelt graag dat ze mij als 4-jarige bovenop een stoel voor een open raam aantrof. Met de borst vooruit stond ik er wind te vangen. "Wat dust?" vroeg mijn moeder. "Ik wil ook longoetsteken", zei ik. Ik bleek jaloers te zijn op een ziek jongetje in de klas. Hij had een longontsteking. Om hem op te peppen moesten we allemaal een tekening voor hem maken. De juf zou ze gaan brengen. Heel leuk. Zo leuk, dat ik ook wel een longontsteking wilde.

Het komt dus eigenlijk 58 jaar te laat. 

De illustraties op mijn blog zijn afkomstig van Boomerang Cards. Hier vind je deze.

Dochters en leutje zeunen

Mijn vader en ik, toen ik ongeveer een half jaar oud was

Mijn vader heeft drie dochters, geen zoon. Er zouden misschien mannen van zijn generatie zijn geweest die dat vervelend hadden gevonden. Maar dat geldt niet voor mijn vader. Hij is en is altijd blij geweest met zijn dochters. En dat hebben wij altijd gevoeld. Hij is dan ook een echte vrouwenman. Geen Casanova of charmeur, maar een leukerd. Daar is een groot verschil tussen. Hij kan koketteren met het feit dat hij het maar moeilijk heeft tussen al die vrouwen, maar daar meent hij niets van. En dat weten wij natuurlijk. Wij stellen wel eens dat wij hem door het leven dragen, omdat wij hem op handen dragen. En dat is ook zo, maar daar zit natuurlijk ook een wederkerigheid in. Zoals wij hem dragen, droeg en draagt hij ons allemaal.

Inmiddels heeft mijn vader al grote kleinkinderen, drie kleindochters en twee kleinzoons. Onze zoon belt zijn opa vanmorgen op. Hij is deze week vrij en de sloten rondom het huis van mijn ouders moeten worden schoongemaakt. Dat doen hun kleinzoons altijd en vandaag is het zover. Hij belt met mijn vader. "Moi opa, mit joen leutje zeun*. Wie kommen eerst eevm kovviedrinken en din moaken wie sloten eevm schoon. Goud? Moi."

Uiteindelijk zijn ze er dan toch gekomen, de zoons - in de vorm van leutje zeuns (en nog meer dochters natuurlijk in de vorm van leutje dochters). 

*Mijn zoon houdt van een rechttoe rechtaan vertaling van het Nederlands in het Gronings. En dit is zijn variant van kleinzoon.