Scherper zien

Ik meldde het al eerder in mijn blog: ik probeer dagelijks te tekenen. Dat lukt nog niet helemaal, maar ik begin erin te komen. Regelmatig leg ik mijn tekeningen voor aan E., die ik als expert beschouw. Zelf vindt hij dit een overtrokken voorstelling van zaken, maar tot nu toe maakt hij mijn verwachtingen waar en meer dan dat. En is dat niet waar het bij expertise om draait?

Zo had ik laatst een portret van een man nagetekend. Ik zie dat het wel een beetje lijkt, maar net niet helemaal. "Waar ligt dat aan?", vraag ik aan E. "Je tekent wat je verwacht te zien", zegt E. Ik schrijf het onmiddellijk in mijn boekje, want dat vind ik een hele mooie opmerking. Natuurlijk! Dat is hetzelfde fenomeen waardoor getuigenverklaringen zo onbetrouwbaar zijn. Als ik op de millimeter zit te kijken naar een plaatje en dan al teken wat ik verwacht te zien, hoe zal dat dan gaan als je snel aan iemand voorbij loopt? Wat zie je dan nog en wat vul je zelf in of aan?

E. onderbreekt mijn gedachtenstroom met een praktische tip. "Je moet tussen je oogharen doorkijken, dan zie je het contrast scherper." Hij heeft gelijk. Misschien moet ik vaker tussen mijn oogharen doorkijken. Als je me dus ooit tegenkomt met half dichtgeknepen ogen, weet dan dat ik de dingen scherp probeer te zien.

Ruimte voor verbetering

Ik verbeter mezelf graag. Het was een van de redenen waarom ik begon met bloggen. Schrijven is immers een ambacht en door dat ambacht iedere dag uit te oefenen, word je beter. Ik doe dat nu een aantal jaren en ik vind inderdaad dat ik beter schrijf. Ik schrijf gemakkelijk over ieder willekeurig onderwerp. Het is heel fijn dat ik dat bereikt heb. Ik blijf gewoon bloggen, want dat vind ik leuk, maar het is ook tijd voor een nieuwe uitdaging.

"Ik wil beter leren tekenen", zeg ik tegen E. "Ik ga iedere dag een tekening maken. En als ik dat vijf jaar doe, dan kan ik dan tekenen." "Waarom moet jij jezelf altijd verbeteren?", zegt E."Het kan toch ook wel gewoon leuk zijn?" "Ja, maar dat vind ik ook leuk", zeg ik. E.'s vraag zet me wel even aan het denken. Waarom wil ik mezelf altijd verbeteren? Allereerst: ik ben nog niet 'af', ik kan nog meer. Ik hou er bovendien van om dingen onder de knie krijgen. Ik wil eruit halen wat erin zit. Dat geeft me het gevoel dat ik 'vooruitkom' in de wereld. En dat is een fijn gevoel.

Mijn 'opdracht' voor vandaag

Dus teken ik nu. Ik scheur plaatjes uit de krant en die moeten me dan het houvast geven voor een tekening. Speciaal voor dit doel heb ik me een dummy aangeschaft. Van de jongste kreeg ik een mooi grafietpotlood cadeau en nu ben ik dus 'los'. Ik ga eerst door tot de dummy vol is en dan kijk ik of er kans is op substantiële verbetering, of dat het bij een beetje knoeien blijft. Daar moet ik toch zo ongeveer zicht op hebben als de dummy vol is. Desgevraagd geeft E. me commentaar:

• Er is nog ruimte voor verbetering
• Je moet goed kijken
• Eerst het totaalbeeld en de vorm grofweg schetsen
• Dan pas invullen.

Hoe ik dit nog zo precies weet? Dat commentaar schrijf ik ook in mijn dummy; jezelf verbeteren is tenslotte een serieuze zaak.

Het-geboren-voor-de-kunst-zaakje

De jongste kocht gisteren een mooie doos Rembrandt pastelkrijtjes. Als we thuis zijn gaat ze enthousiast aan de slag. Het resultaat mag er zijn, dat vindt ze zelf ook. Ze plaatst 'm op Tumblr en ik mag 'm van haar op mijn blog plaatsen. Ze laat het vol trots zien. "Laten we 'm inlijsten", zeg ik. Maar voordat we dat kunnen doen moet de tekening gefixeerd worden.

"Heb je fixeer meegenomen?", vraagt E. haar. "Oh nee, vergeten", zegt ze. "We hadden wel fixeer", zeg ik. "Ja, en vernis", zegt de jongste. Voor de brand hadden we inderdaad een goed gesorteerde voorraad kunstbenodigdheden. "Wat is vermis?", zegt onze zoon. "Oh, jij hebt ook wel een zeer laag niveau dat je niet weet wat vernis is.", zegt de jongste. Dat laat onze zoon zich natuurlijk niet zeggen. "Okee, dan zal ik jou nog even een vraag stellen als ik een laag niveau heb.", zegt hij. "Wat is de spanningsrelaxatie in een kunststof?" "Ik bedoel gewoon dat jij een laag niveau hebt op het gebied van de kunst.", zegt de jongste. Ooit vertelde ze haar wiskundeleraar dat zij is geboren voor de kunst. "Maar ik ben dan ook niet geboren voor de kunst", zegt onze zoon. "Nee, jij bent geboren voor de techniek", zegt ze.

Zelf ben ik aan het schetsen in een dagboekje. "Wil jij niet weer een boekje waar je in kunt schetsen?", zeg ik tegen de jongste. "Ja, ik had zo'n boekje van papa gekregen", zegt ze. "Die hadden we gekocht in zo'n speciaal kunstzaakje." Die opmerking is voor onze zoon reden om nog even verder te gaan op het geboren-voor-de-kunst-verhaal. "Ja, daar kom ik niet in natuurlijk", zegt onze zoon. "Daar komen alleen mensen in die geboren zijn voor de kunst. Dan staan ze bij de deur en dan zeggen ze: hier mag je alleen binnenkomen als je weet wat vermis is. Dus kom ik niet binnen in het geboren-voor-de-kunst-zaakje. Tenzij papa natuurlijk zegt: Hai heurt bie mie." "Ja niet iedereen kan zo'n gave hebben", zegt de jongste.

Daarmee is het gesprek eerst afgelopen. Ik zeg eerst, want de ervaring leert dat dit nog niet het laatste is wat erover gezegd is. Sterker nog: ik voorspel dat vernis, laag niveau en geboren voor de kunst in de komende weken in de top 100 van veelgebruikte woorden of woordcombinaties hier in huis zullen belanden.